KKTC Maliye Bakanı Özdemir Berova, önümüzdeki yıllarda bütçe açıklarının devam edeceğini söylüyor. Üstelik rakam da veriyor: 2027 yılında 32,5 milyar TL açık öngörülüyor. Bu açığın 2029 yılında 21,5 milyar TL’ye düşürülmesi hedefleniyor.
2027 yılında 32,5 milyar TL açık verecekseniz, bu parayı bir yerden bulmak zorundasınız. 2028’de de açık vereceksiniz. 2029’da ise 21,5 milyar TL’ye ihtiyacınız olacak.
Nereden bulacaksınız bu paraları?
Türkiye’den mi isteyeceksiniz? İç piyasadan mı borçlanacaksınız? Yoksa mevcut borçları ödemek için yeniden borçlanırken, yeni bütçe açıklarını kapatmak için de borçlanmaya devam mı edeceksiniz?
Berova, Türkiye’den 2027 yılında yaklaşık 29 milyar TL kaynak beklendiğini söylüyor. Ama bu kaynağın tamamı bütçe açığını kapatmak için kullanılmayacak. Yatırımlar ve savunma harcamaları da bu kaynaktan karşılanacak.
Geriye ne kalacak? Belli değil!
Üstelik KKTC Maliyesi’nin geçmiş yıllardan gelen borçları da var. Bunların faizleri ödenecek, vadesi gelen anaparaları karşılanacak.
Berova, kısa vadeli borçları uzun vadeye yaymaktan söz ediyor. Borçları yeniden yapılandırmak, borçları ortadan kaldırmaz ki! Ödeme gününü değiştirir; bazen faiz yükünü de artırabilir.
Mesele, devletin gelirleri ile giderleri arasındaki farkın nasıl kapatılacağıdır.
Bir aile düşünün… Her yıl kazandığından daha fazla harcayacağını biliyor. Önümüzdeki üç yıl boyunca ne kadar açık vereceğini de hesaplamış. Ama bu parayı nereden bulacağını bilmiyor. Üstelik geçmişten gelen borçları da var.
Böyle bir aile bütçesinin sürdürülebilir olduğunu söyleyebilir miyiz?
Bütçe açığını öngörmek mali planlama değildir. Mali planlama, o açığın nasıl kapatılacağını da göstermeyi gerektirir.
Çünkü nasıl kapatılacağı belli olmayan bütçe açığı, yalnızca bugünün mali sorunu değil, yarının da borcudur!
Soru gündemdeki yerini koruyor: Bu açıklar nasıl kapatılacak?
Berova’nın açıklamalarında bu sorunun yanıtı yok! Herkes bilir ki belirsizlik en büyük ekonomik sorundur. Berova zihniyeti tam anlamı ile bir BELİRSİZLİK vaat ediyor.