Kuzey Kıbrıs’ta turizm konuşulurken genellikle otel dolulukları, yolcu sayıları ve sezon rakamları ön plana çıkarılıyor. Oysa turizm yalnızca rakamlardan ibaret değildir. Turizm aynı zamanda koordinasyon, iletişim ve öngörü işidir.

Özellikle muhaceret süreçlerinde, Muhaceret Dairesi ile seyahat acenteleri arasında daha güçlü bir bilgilendirme mekanizması kurulması artık bir ihtiyaç haline gelmiştir.

Burada yanlış anlaşılmaması gereken önemli bir nokta var. Muhaceret birimleri elbette devletin aldığı kararları ve mevcut kuralları uygulamaktadır. Serzenişin adresi onlar değildir. Asıl mesele; dünyada ve bölgemizde yaşanan gelişmeleri takip edip bunların turizme etkilerini önceden değerlendirerek sektör paydaşlarını zamanında bilgilendirmesi gereken ilgili bakanlıklar ve meslek örgütleridir.

Çünkü yaşadığımız coğrafya oldukça hareketli bir bölgedir. Jeopolitik gelişmeler artık turizmi doğrudan etkiliyor.

Yakın zamanda Hindistan ile Pakistan arasında yaşanan gerilimde Türkiye’nin Pakistan tarafında durması Hindistan’da rahatsızlık yarattı. Ardından Hindistan’ın Güney Kıbrıs ile diplomatik ve ekonomik ilişkileri geliştirme yönünde adımlar attığını gördük. Bugün ise Hindistan vatandaşlarının ülkeye girişlerinde ciddi sorunlar yaşanıyor.

Bunun nedeni tam olarak budur diyemem. Bu benim şahsi yorumumdur. Sebep farklı da olabilir. Ancak burada önemli olan neden değil, sonuçtur.

Peki biz turizmciler bu tarz değişiklikleri neden sınır kapısında öğreniyoruz?

Misafir ülkeye geldikten, valiziyle kapıda bekletildikten ve geri çevrildikten sonra artık yapılabilecek fazla bir şey kalmıyor. O noktada zarar zaten oluşmuş oluyor. Misafir mağdur oluyor, ülke imajı zarar görüyor ve seyahat acenteleri olarak tüm süreci yönetmek zorunda kalan yine biz oluyoruz.

Üstelik mesele yalnızca sayı değildir. Hindistan’dan gelen turist sayısı çok yüksek olmayabilir. Ancak turizm güven işidir. Bir ülkeye giriş kurallarının öngörülemez hale gelmesi, o destinasyona olan güveni zedeler.

Belki de burada sorulması gereken soru şudur: Turizm sektörünü yöneten yapılar değişen dünya koşullarına yeterince hızlı adapte olabiliyor mu?

Çünkü günümüzde turizm yönetimi sadece fuarlara katılmak veya tanıtım yapmak değildir. Aynı zamanda krizleri öngörebilmeyi, gelişmeleri takip etmeyi ve sektörle hızlı iletişim kurabilmeyi gerektirir.

Sahada bunun bedelini en çok seyahat acenteleri ödüyor.

Çünkü misafirin karşısında duran, açıklama yapmak zorunda kalan ve oluşan güven kaybını yönetmeye çalışan seyahat acenteleridir.

Halk da aslında bu kaybın ekonomik etkisini hissediyor. Ancak bu zarar çoğu zaman istatistik tablolarında görünmüyor. Gelen turist sayıları açıklanıyor ama geri dönen misafirlerin bıraktığı olumsuz etki hesaplanmıyor.

Turizm yalnızca tanıtım yapmak değildir.

Turizm; koordinasyon, iletişim ve profesyonel yönetim işidir. Ve artık bunları daha fazla konuşmamız gerekiyor.

The post KAPIDAN GERİ DÖNEN HER TURİST, KAYBEDİLEN İTİBAR DEMEKTİR! first appeared on Ve Kıbrıs.

Birlik yönetim kurulu içinde uzun süreden beri devam eden tartışmalar sonrasında eski başkanlardan Orhan Tolun öncülüğündeki imza kampanyası ile gündeme gelen olağanüstü genel kurul istemi bu istemin kabul edilmesi ile sonuçlanırken seçime katılacak listelere öncülük etmesi beklenen Orhan Tolun ile Oğuz Akançay’a yeni isimlerin oluşturduğu liste de eklendi. Böylece yarışın üçlü bir şekilde yaşanacağı kesinleşti.

Seçime Tolga Rahvancıoğlu öncülüğünde hazırlanan listede şimdiye kadar öne çıkmamış ve turizm sektöründe önemli işlere imza atmış kişilerin olması ilgi ile karşılandı. “Birliğin önünü açma” sloganıyla yola çıkan bu yeni oluşumun, seçim dengelerini değiştirmesi bekleniyor.

Sektörde yer alan turizm ve seyahat acenteleri, KITSAB içindeki çekişmelerden yorulduklarını ve bunun sorumlusu olan kişilerin birlikten ellerini çekmesi gerektiğini belirtiyorlar. Yaşanan kriz ve Körfez’de devam eden savaş nedeniyle zor günler geçiren turizm sektöründe özellikle acentelerin bundan etkilendiği ve yeni politikalara ihtiyaç duyduğu belirtilirken KITSAB yönetiminin gündeminde esasen bu sorunların olması gerektiğinin de altı çiziliyor.

Üç listenin yarışacağı olağanüstü genel kurul 25 Nisan’da gerçekleştirilirken birlik içindeki dengelerin de yeniden şekillenmesi bekleniyor. Olağanüstü genel kuruldan çıkacak sonuç, KITSAB’ın geleceği bakımından da önem taşıyor.

The post KITSAB’TA FARKLI SEÇİM: ACENTELER DEĞİŞİM İSTİYOR! first appeared on Ve Kıbrıs.

Turizmde Mayıs ve sonrası için tablo ne yazık ki iç açıcı görünmüyor. Talep ciddi şekilde düşük, maliyetler ise kontrol edilemez biçimde artmış durumda. Açık konuşmak gerekirse pahalı bir destinasyon haline geldik.

Bu noktada turizm otoritesinin yalnızca hazırlanan master planlara atıf yapması ya da “hükümet kanadından yeterli destek gelmediğini” ifade etmesi, sektörün bugün yaşadığı soruna çözüm üretmiyor. Orta ve uzun vadeli planlama elbette gereklidir; mevcut daralma ise acil müdahale gerektiren bir krizdir. Bu süreçte hükümet ortağı olan Turizm Bakanlığı’nın, ihtiyaçlar doğrultusunda kendi hükümeti nezdinde daha güçlü bir irade ortaya koyması beklenmektedir.

Sahada tablo çok net: Bir tarafta enflasyon ve zamların yarattığı maliyet baskısı, buna bağlı olarak risk altına giren istihdam… Diğer tarafta ise savaşın yarattığı belirsizlik ve talepte ciddi düşüş.

Bugün görünen turist sayısı yanıltıcıdır. Aslında tablo, deyim yerindeyse “kazanın dibi”. Mayıs ve sonrası için ise ciddi bir belirsizlik söz konusudur.

Sektörün beklentisi açıktır ve iki ayaklıdır: Birincisi, istihdamı korumaya ve maliyetleri hafifletmeye yönelik muafiyetler. İkincisi ise turistik operasyonları destekleyecek doğrudan teşvik mekanizmaları.

Bu adımlar neden kritik?

Kritik çünkü rekabet gücümüzü hızla kaybediyoruz. “Türk pazarı nasılsa toparlar” yaklaşımı gerçekçi değildir. Bugün Yunanistan, Balkanlar, Mısır ve Avrupa destinasyonları hem fiyat hem de operasyonel kolaylık açısından çok daha cazip hale gelmiş durumdadır. Eğer hızlı ve etkili adımlar atılmazsa, turizmdeki daralma çok kısa süre içerisinde sahada herkes tarafından net şekilde hissedilen bir krize dönüşecektir.

The post MAYIS SONRASI TURİZMDE BÜYÜK BELİRSİZLİK! first appeared on Ve Kıbrıs.

Turizmde en büyük yanılgıyı konuşarak başlayalım: Kriz olunca talep düşer. Hayır. Bugün Akdeniz’de olan şey çok daha net: Talep düşmüyor, yön değiştiriyor.
Rusya-Ukrayna Savaşı ile başlayan kırılma, İsrail merkezli gerilimle birlikte yeni bir turizm düzeni kurdu. İnsanlar seyahatten vazgeçmedi. Sadece risk gördüğü yerden uzaklaşıp, kendini daha güvende hissettiği destinasyonlara yöneldi.
Bu yüzden bugün Yunanistan dolu, İspanya pahalı, İtalya sezonu uzatıyor. Mükemmel oldukları için değil, oyunu doğru okudukları için.
Akdeniz artık bir tatil haritası değil, bir algı haritası. Ve bu haritanın tam ortasında Kıbrıs duruyor.
Aynı adada iki farklı refleks, iki farklı akıl, iki farklı sonuç: Güney Kıbrıs bu süreci yönetiyor. Konumlanıyor, hedef pazarını yeniden kuruyor, fiyatını yukarı çekiyor. Kuzey Kıbrıs ise hâlâ ne olduğunu anlamaya çalışıyor.
Sorun şu ki, Kuzey Kıbrıs’ın problemi potansiyel değil. Sorun, yönetim refleksi.
Çünkü gerçek şu: Bu ada bugün “kalabalıktan kaçan turist için keşfedilmemiş bir alternatif” olabilir. Aynı anda “riskli coğrafyaya yakın, belirsiz bir destinasyon” olarak da algılanabilir. Bu tamamen nasıl anlatıldığıyla değil, nasıl yönetildiğiyle ilgili.
Biz ne yapıyoruz?
Reklam. Sürekli reklam. Kampanya yapıyoruz, video çekiyoruz, slogan buluyoruz. Turizmi hâlâ tanıtımla yönetebileceğimizi sanıyoruz. Oysa kriz döneminde turizm reklamla değil, refleksle yönetilir.
Bugün en büyük problemimiz bu: Turizm, sektörden kopuk yönetiliyor. Sahada başka bir gerçek var, masada başka bir gündem. Acenta başka konuşuyor, otelci başka yaşıyor, karar verici başka bir şey anlatıyor.

Ortada koordinasyon yok. Plan yok. Strateji yok. Veriyle hareket eden bir yapı yok. Ama reklam var.
İşte tam bu yüzden küçük bir dalga bizde büyük bir sarsıntıya dönüşüyor. Çünkü sistem yok.

Şunu açıkça söylemek lazım: Bu yapı ile kriz yönetilemez.  Bu yapı ile fırsat yakalanamaz. Bu yapı ile turizm sürdürülemez.
Oysa yapılması gereken şey aslında çok basit, ama irade istiyor: Kriz masası. Gerçek bir kriz masası.
Her gün veri okuyan. Pazarları anlık takip eden. Hangi ülke düşüyor, hangisi yükseliyor bilen. Uçuşu, fiyatı, ürünü buna göre yöneten. Sektörle birlikte karar alan.
Yani turizmi gerçekten yöneten bir mekanizma. Çünkü bugün turizm dediğimiz şey artık statik değil. Bugün talep sabit değil. Bugün turist sadık değil. Bugün kararlar aylar öncesinden alınmıyor. Bugün turizm anlık. Ve sen anlık değilsen, yoksun.
Kuzey Kıbrıs için mesele çok net: Ya bu yeni düzene adapte olacak,
ya da eski alışkanlıklarla küçülmeye devam edecek.
Peki ne yapılmalı?
Önce gerçekle yüzleşilecek. Tek pazara bağımlılıkla bu iş yürümez. Kısa konaklama ile bu ekonomi dönmez. Casino ve deniz-kum ile bu yapı sürdürülemez. Ürün çeşitlenecek. Kırsal turizm devreye girecek. Gastronomi, kültür, deneyim paketlenecek. Ulaşım konusu ideolojik değil, ekonomik ele alınacak. Turist nereden gelirse gelsin, bu adaya değer bırakıyorsa kabul edilecek. Enerji maliyetleri düşürülmeden rekabet olmaz.
Ve en önemlisi: Turizm yönetimi, turizmi bilenlerle yapılacak.
Son söz: Akdeniz’de kriz yok; yer değiştiren bir talep var. Bu talebi yakalayan kazanacak. Geri kalanlar ise her sezon sonunda aynı cümleyi kuracak: “Bu sene de beklediğimiz gibi olmadı.”
Oysa mesele hiçbir zaman beklenti değildi. Mesele, hazırlıktı!

The post REKLAM ÇOK; TURİZM YOK! first appeared on Ve Kıbrıs.

Maliyet turizmi baskılamaya başladı… Ülkeler önlemlerini birer birer açıklıyor; biz halen bir kriz masası toplayamadık!

Haftalardır “yaklaşan krizi” yazıyorum. Artık ortada bir “kriz öngörüsü” yok; kriz fiilen yaşanıyor. Kuzey Kıbrıs turizminin en verimli dönemi olan Nisan ve Mayıs ayları, boş geçme riskiyle karşı karşıya. Avrupa pazarı, özellikle 1–4 yıldız segmenti için son tutamak durumundaydı. Mart ayında charter uçuşlar yaklaşık %30 kayıpla gerçekleşti. Bu tablo, önümüzdeki iki ayda Avrupa operasyonlarının ciddi şekilde daralacağını gösteriyor.

Yaz sezonunda Larnaka üzerinden gerçekleşen Avrupa sejour trafiğinin bu yıl oluşmama ihtimali oldukça yüksek. Daralan uçak kapasitesi, sadece arzı değil, fiyat dengesini de bozacak. Yakıt maliyetleri yukarı yönlü baskı yaratırken, talep aynı hızda toparlanamıyor. Bu denklem, sektörün tamamını küçülmeye zorluyor.

Bunun doğal sonucu olarak işsizlikte artış kaçınılmaz… Turizmden doğrudan ve dolaylı gelir elde eden yerel üretici de bu daralmadan payını alacak.

Gerçek şu: Kırılgan bir turizm yapımız var. Güçlü pazarlama argümanlarımız sınırlı, maliyetlerimiz yüksek, ürünümüz pahalı. Buna rağmen hâlâ eski reflekslerle hareket ediyoruz.

Artık vakit kaybetme lüksümüz yok! Sektörün tüm paydaşlarını içine alan, hızlı karar alabilen ve uygulayabilen bir kriz yönetim mekanizması derhal oluşturulmalıdır. Aksi takdirde bu sezon sadece kayıp bir yıl değil, uzun vadeli bir pazar kaybının başlangıcı olacaktır.

The post TURİZMDE EN PAHALI HATA: BEKLEMEK! first appeared on Ve Kıbrıs.

Kuzey Kıbrıs turizmi uzun süredir bir gerçeği konuşmaktan kaçıyor. Orta kalite ve makul fiyat sunan turizm ürünü artık yok. Bir destinasyonun en geniş müşteri kitlesini oluşturan orta segment bizde neredeyse ortadan kalktı. Sonra da “neden turist gelmiyor?” diye soruyoruz.

Özel ilgi turizmi, kültür turizmi, gastronomi, inanç turizmi… Bu modellerin aradığı fiyat dengesi Kuzey Kıbrıs’ta bulunamıyor. Fiyat var, denge yok!

Bu tablo da bir gecede ortaya çıkmadı. Son 7 yılda Türk lirasının hızla değer kaybetmesi, pandemi, bölgesel savaşlar ve küresel ekonomik gerilimler turizmin zaten kırılgan olan yapısını iyice sarstı. Bizim kumdan kalemiz her dalgada biraz daha dağıldı.

Şimdi ise yeni bir gerçeklikle karşı karşıyayız. ABD–İran gerilimi bölgeyi yeniden ateş çemberine sokmuş durumda. Biz de o çemberin hemen kenarında turizm yapmaya çalışıyoruz. Turizmde belirsizlik en pahalı maliyettir. Üstüne bir de zamlar eklenince ortaya garip bir tablo çıktı: Kalitesi olan ama talebi olmayan bir destinasyon.

Sorun şu ki bu tabloyu konuşmak yerine hâlâ başka şeylerle oyalanıyoruz. Oysa yapılabilecekler var.

Öncelikle turizmde fiyat disiplini sağlanmalı. Krizi fırsata çeviren kontrolsüz fiyat artışları destinasyonun itibarını en hızlı yok eden şeydir.

İkinci mesele maliyetlerdir. Ulaşımda, konaklamada ve turistik ürünlerde fiyat istikrarını koruyacak vergi indirimleri ve teşvikler ciddi şekilde zorlanmalıdır.

Üçüncü mesele ise algıdır. Türkiye medyasında son günlerde Kıbrıs neredeyse bir savaş sahası gibi anlatılıyor. F-16 haberleriyle birlikte bu algı daha da büyüyor. Turist haber bülteni izlemez. Başlık görür, karar verir. Ortadoğu, Avrupa ve Uzak Doğu pazarından iptaller zaten gelmeye başlamışken, güvenli destinasyon algısını kaybetmek turizmin kaldırabileceği bir risk değildir.

Ama her krizin bir tarafı daha vardır: Fırsat! Ortadoğu pazarının daraldığı bir dönemde Türk inanç turizmi için Kıbrıs güçlü bir alternatif olabilir. Ada, kutsal mekânları ve İslam tarihi açısından ciddi bir potansiyele sahiptir.

Bir başka gerçeği de kabul etmek gerekiyor. Mass turizmi zorlayarak bir yere varamayız. Dünya turizmi artık özel ilgi, doğa, macera ve deneyim turizmine yöneliyor. Kuzey Kıbrıs doğası, tarihi ve sakinliğiyle bu modeller için aslında iyi bir destinasyon.

Ama en büyük engel yine aynı yerde duruyor:Ulaşım!

Hedef pazarlara yönelik ulaşım teşvikleri verilse, özellikle küçük ve orta ölçekli butik işletmeler için gerçek bir can suyu olur. Yanı başımızdaki Güney Kıbrıs tam olarak bunu yapıyor.

Sonuçlar ortada. Turizm verilerine bakmak yeterli.

The post BİZ GERÇEKTEN TURİZM YAPMAK İSTİYOR MUYUZ? first appeared on Ve Kıbrıs.

Önceki değerlendirmede bölgemizde yaşanan gelişmelerin özellikle Avrupa pazarında ciddi bir belirsizlik yarattığına dikkat çekmiştik. Hava sahalarındaki kısıtlamalar ve değişen güvenlik algısı, bu pazarın kısa vadede sağlıklı şekilde işlemesini zorlaştırmaktadır.

Bu tabloyu yalnızca bir risk olarak görmek yerine stratejik bir fırsata çevirmek mümkündür.

Türkiye pazarı bu noktada yeniden ve güçlü şekilde ele alınmalıdır. Özellikle kültür, inanç, gastronomi turizmi etrafında şekillenecek programlar, Kuzey Kıbrıs için hızlı bir hareketlilik yaratabilir.

Bu tür programların teşvik edilmesi aynı zamanda turizm sektörünün önemli bir bölümünü oluşturan 4 yıldız ve altındaki konaklama işletmeleri için de bir can suyu olabilir.

Önümüzdeki dönemde yakıt fiyatlarında yapılan artışların turizm maliyetlerini yukarı çekeceği açıktır. Zaten pahalı olarak algılanan Kuzey Kıbrıs turizm ürününün daha da erişilmez hale gelmesi riski vardır.

Bu nedenle kısa vadede özellikle kültür ve inanç temalı turlar için hava ve kara ulaşımını destekleyecek teşvik mekanizmalarının devreye alınması, Türkiye pazarından yeni bir turizm hareketi yaratılmasına katkı sağlayabilir.

Şimdi yapılması gereken şey beklemek değil, Türkiye pazarına yönelik tematik turizm hamlesini hızlı şekilde hayata geçirmektir.

The post TEMATİK TURİZM HAMLESİ GEREKİR! first appeared on Ve Kıbrıs.

ABD ile İran arasında tırmanan gerilim, Doğu Akdeniz’de güvenlik algısını doğrudan etkilerken, bunun turizme yansımalarını sahada net biçimde görmeye başladık.

Turizmin en prestijli fuarlarından ITB Berlin’e baktığımızda, sezon daha başlamadan ciddi bir tedirginliğin oluştuğu açıktı. Ortadoğu pazarındaki bazı ülke standları hava sahalarının kapanması nedeniyle fuara katılamadı. Türkiye ve KKTC kulislerinde ise ilginin zayıfladığı, rezervasyon akışının yavaşladığı ve iptallerin konuşulmaya başlandığı bir atmosfer hakimdi.

Kendi operasyonlarımız özelinde tablo daha da somutlaştı. Ağrotur Üssü’ne yapılan saldırı sonrası hava sahalarının kapanması, özellikle Ortadoğu bağlantılı uçuşlarla Larnaka Havalimanı ve Baf Havalimanı üzerinden ülkemize gelecek misafirlerimizi doğrudan etkiledi. Malezya, Tayvan ve Japonya gibi pazarlardan gelen gruplarda iptaller başladı ve operasyonlarımız sekteye uğradı.

Baf Havalimanı’nın askeri üsse yakınlığı nedeniyle kapanması ise Avrupa pazarı operasyonlarını etkiledi. Yaklaşık 24 uçuşun iptal olduğu, bazı grupların tatillerini tamamlamalarına rağmen adadan ayrılamadığı, bazı grupların ise uçuş iptalleri nedeniyle ülkeye hiç gelemediği bir süreç yaşandı. Bu durum yalnızca operasyonel bir aksama değil, aynı zamanda destinasyon algısını etkileyen ciddi bir kırılmadır.

Son olarak ABD’nin vatandaşlarına yönelik yaptığı güvenlik çağrısında Ercan Havalimanı ve geçiş noktalarında bulunmamalarını tavsiye etmesi, turizm açısından psikolojik eşiği daha da aşağı çekmiştir. Turizm güven üzerine inşa edilir; algıdaki en küçük sarsıntı rezervasyon kararlarını doğrudan etkiler.

Mevcut tablo, sektör olarak hızlı ve koordineli bir refleks göstermemiz gerektiğini ortaya koyuyor. Türkiye pazarı bu noktada yeniden stratejik önem kazanmaktadır. Turizm Bakanlığı’nın ivedilikle sektörel bir kriz masası oluşturması, Türkiye pazarına yönelik güçlü bir pazarlama atağı planlaması, hafta sonu kampanyaları, charter destekleri ve kısa vadeli teşvik programlarını devreye alması gerektiğini düşünüyorum.

Turizm beklemeyi kaldırmaz. Kriz dönemlerinde hız, koordinasyon ve güçlü iletişim belirleyicidir.

Kıbrıs Türk turizmi geçmişte birçok zorlu süreci aşmayı başarmıştır. Bu süreci de doğru adımlarla yönetebilecek kapasiteye sahibiz. Önemli olan, zaman kaybetmeden ortak akılla hareket edebilmektir.

The post ABD-İRAN GERİLİMİNİN KIBRIS TÜRK TURİZMİNE ETKİLERİ first appeared on Ve Kıbrıs.

Ülkemizin dünyaya açılan kapısı konumundaki Ercan Havalimanı’nın birtakım düzenlemeler ile ivedi olarak rahatlatılması, yolcuların ve seyahat acentelerinin yaşadığı mağduriyetlerin önüne geçilmesi gerekmektedir. Turuncu ülkelerden gelen çift aşılı ve/veya hastalığı geçirmiş olan misafirlerde aranmakta olan 72 saatlik negatif PCR/Antijen test sonucu uygulamasına, başarılı bir şekilde devam eden salgın yönetimi ve aşılanma programında alınan mesafeler de dikkate alınarak son verilmelidir. Nitekim bu uygulama salgınla mücadelede başarı gösteren birçok Avrupa ülkesinde son bulmuştur. Bu uygulamanın son bulması ile Ercan Havalimanı’nda test işlemleri sırasında yaşanan yığılmaların son bulacağı, turistik hareketliliğinde destekleneceği kanaatindeyiz. Böyle bir hareketlenme, ekonomideki canlanmayı destekleyerek bütün işletmelerimizin güçlenmesine yardımcı olacağı açıktır.

Hükümetimizi bu konuda acil önlemler almaya çağırır, bu konudaki gelişmeleri yakından takip etmeye devam edeceğimizi duyururuz.

The post ÇİFT AŞILI VE HASTALIĞI GEÇİRMİŞ OLAN YOLCULARIN YURDA GİRİŞİ İLE İLGİLİ AÇIKLAMA first appeared on Ve Kıbrıs.