Uçak korkumun kök sebebiyle Kıbrıs sorununun çözülememesinin sebepleri arasında ortak noktalar ve paralellik olduğunu düşünmeye başladım. Her ikisinde de kazanılabileceklerin inandırıcı olduğuna rağbet edilmiyor. Tercih dönüp dolaşıp şu an olduğum ve bildiğim gibi devam edeyim ile bilinmeze doğru değişiklik yapıp riske girmeyelim arasında gidip geliyor.

Ne kadar anlaşmanın faydalarına kafa sallansa da sonunda şu andakini de kaybetme ve gelecek nesillere kaybettirme endişesi ağır basıyor. Bildiğin dertlerle debelenmek, bilmediğin ile karşı karşıya kalmaya ağır basıyor.

Benim uçak ile gideceğimiz göreceğimiz yaşayacağımız tecrübelere konuşuldukça kafa sallayıp, iş bilet almaya ve otel rezervasyonu yapmaya geldiğinde geri adım attığım gibi bir hal alıyor. Uçak ile seyahat ettiğim dönemde girdiğim türbülanslar ve kötü tecrübeleri bir kez daha yaşama endişesi o ana kadar yapılan planların tümünü sıfır ile çarpıyor. 1963-1974 dönemi arası Kıbrıs Türkünün yaşadığı ile 1974 Temmuz-Ağustos ayında Rum toplumunun yaşadıkları gibi.

Çözümün önündeki en büyük engel her iki taraf nezdinde ileriye yönelik olarak hele bari şu anda elimde olanı kaybetmeyelim de ne olursa olsun hissiyatıdır. Uçak ile seyahat etme korkusunun önündeki engelin aynisidir. Atlanan nokta zamanın nötr olmadığı tarafların kontrolü dışında aleyhlerine de gelişebilecek olma ihtimalidir.

Uçak ile seyahat etme mücadelesindeki gibi. Yaş ilerledikçe çocuklar büyüdükçe uçak ile seyahat etmeme yalnızca benim değil ama çocukların da gelişimlerinden keyif almalarından bir şey alıp götürmeye başlıyor. Giderek yönetmesi zorlaşıyor.

Varsın risk alma da böyle devam edelim görüşü, içgüdüsel olarak bilinmeyenle karşı karşıya kalmaktan ve toplamda kazanma ihtimalini denemekten çok daha ağır basıyor. Çocuklara laf anlatmak giderek zorlaşıyor.

Anadolu’yu, güney sahillerini gezelim görelim ile Türkiye limanı çıkışlı kruz gemileriyle enteresan seyahatler bir noktadan sonra tükeniyor. Tekrara giriyor. Sıkıcı olmaya başlıyor. Baba olarak sorgulanır duruma düşüyorsun.

Uçak ile seyahat etmeden uzatmayı oynama bir yere kadar sürüyor.

Uçak ile seyahat etme korkumu yenmek için izlediğim yoldan hareketle, olası çözümün içerikle birlikte uygulamadaki yönteme de bağlı olması gerektiğini düşünüyorum.

Anlaşmayı tümüyle değil, öncelikli olarak anlaşılanları aşamalı bir şekilde uygulamaya koymak ve gerekirse bunun sonunda aşamalı bir şekilde referanduma sunmak bana daha akılcı bir yaklaşım olarak geliyor.

Anlaşmanın aşamalı bir şekilde uygulanması bence referandum ve sonrası açısından en rahatlatıcı faktör olur.

Niye böyle düşündüğümü yine uçak korkumu nasıl yendiğimle açıklayayım.

Bu arada yeri gelmişken benim bu uçak ile seyahat etme korkumu yenmek ile ilgili yolculuğumla ilgili bir parantez açayım. Havayollarının uçak ile seyahat etme korkusu olanlar için eğitim programları var. Programın sonunda da tarifeli uçak ile ayni gün olacak şekilde gidiş dönüş seyahat yapılıyor. Katılımcıların büyük bir kısmı eğitimin son aşaması olan bu adıma geçmeden hemen önce “tuvalet neredeydi” sorusuyla sınıftan ayrılıp geri dönmüyor!  En son Crans Montana’da Rum lider bir yerde bunu yapmadı mı?

Uçak korkumu ben havanın müsait olacağını düşündüğüm ilkbahar ve yaz aylarında gündüz gözüyle ve kısa mesafeli uçak yolculuklarıyla yendim. Bunu da kendimden ziyade çocuklarımın yaşadığımız ortamın ötesindeki dünyayı görmeleri, anlayabilmeleri için birlikte seyahat ederek yaptık.

Kendimce çok büyük risk aldım.

Hala daha uçakla seyahat etmekle ilgili tereddüdüm ve stresim var ama çocuklarım ve eşim o kadar mutlu oldu ki…

Ama yine yeri gelmişken söyleyeyim, bana göre uçakla seyahat etmekten korkmayan da yalan söyler.

Allahtan ‘zanax’ var. Zanax’ın uçak korkusunu yenmek için denemek adına birey üzerindeki etkisi iki toplum üzerinde hangi öneri ve yöntem ile ikame edebilir?

Ara adımlar ile ilgili bir iş birliği ortamı yaratmak için ortak noktaların belirlenmesi bu sorununun çözümü için en gerçekçi yaklaşımdır. Bu husus içerikten ve anlaşmanın olup olmamasından çok daha kritik bir nokta haline gelecektir. Dedik ya zaman nötr lehine de aleyhine de dönebilir.

Ben sonunda evde üçe karşı bir durumuna düşünce ikna olup uçağa bindim.

Allahtan sonrasında araya pandemi girdi de bırakın uçak ile seyahat etmeyi havaalanına gitmeye korkar olduk!

(En sondaki cümle ve diğer bazı küçük güncellemeler dışında bu yazı, ilk defa 5 Nisan 2013’te yayınlanmıştı.)

The post CENK UZUNOĞLU’NDAN ESKİMEYEN YAZILAR: KIBRIS SORUNU VE UÇAK İLE SEYAHAT KORKUM first appeared on Ve Kıbrıs.

Olayın iktisat ile sevk ve idare ilmi açısından klinik özeti budur.

Uzunca bir süredir bağımlı ve “dibelik” tehlikeli bir hal alan yaşam tarzımız var. Böyle olunca da moralimiz bozulup efkârlanıyor, her birimiz ayrı telden çalıyoruz.

Türkiye’nin görünürde yardım etmekteki sessiz ve yavaş yaklaşımına karşı onu haklı görenlerden, “oh olsun” diyene kadar çok seslilik var.

Diğer taraftan “ille de anlaşma” diyen kesim de girişte özetlediğim klinik tabloyu empati yaparak o çok özendikleri Rum tarafında yarattığı algı ve olguya hiç kafa yormuyor. Üstüne düşeni hiç üstüne almıyor. Bu kesimin söylediklerine uzunca süre maruz kalan, bir noktadan sonra hipnotize olup bildiklerini de unutup ekonomiyi yalnızca maaşların ödenmesi olarak görür duruma geçiyor.

Kamu maliyesinin düzeltilmesi için fedakârlık yapmaya başkasından başlayarak yapılmasının Rum ile anlaşmaya ulaşmak ya da Türkiye ile düzgün ilişki kurmak için bir engel olduğu görülmüyor.

Halbuki bu virüsün sebep olduğu ekonomik kriz kamu maliyesini tutumluluk, verimlilik ve etkinlik temellerinde inşa etmek ve ölçümleme ile yönetmek adına hoş olmayan şekilde olsa da bir fırsat yaratmıştır.

Esas hiç konuşulmayan diğer konu da yeni ve fiyat avantajımız olacak iş alanlarını bulmamızdır.

Çerçevenin dışından yaklaşımlar lazımdır. Örneğin suyun da gelmiş olması ve giderek bizim bölgemizde önümüzdeki 10-20 yıl içerisinde stratejik avantaj olacağından dolayı ülkenin tümünü ihracata da yönelik olacak şekilde organik tarım alanına çevirebiliriz. Diğeri; adanın kuzeyini bölge için lojistik bir üs haline getirecek öncelikli hedefi yerli istihdam yaratacak bir montaj ve hafif sanayi üretimi için üs yerine getirmektir. Sektör ve hatta firma bazında konuşularak bu yapılabilir. Direk kendi tecrübemden konuşuyorum. Ambargoya takılmayın. Bu mümkündür.

Bunları devlette ve özel sektörde kovalayan var mıdır? Bununla ilgili hiç haber görmüyoruz.

Ütopik bir konu başlığı olduğunun farkındayım ama fiyat avantajı sağlayabilecek iş alanlarını bulmak zaten kolay bir şey değildir.

Kamu maliyesi ve ekonomi bilgisinden çok daha fazla ticari finans bilgisi gerektirir.

Devlette bu yetkinlik var mıdır, bilmiyorum. Özel sektörün liderlik etmesi ve devleti de teşvik ve yasal düzenlemelerle arkasına katması gereken başlı başına motivasyon yaratacak bir konudur.

Bunun da yerli ve Türkiyeli iş adamları ile ortak bir şekilde yapılması doğru noktada entegrasyona stratejik katkı sağlar.

Hükümetlerin bozulması ve kurulması için aracılık yapılması yerine TC-KKTC iş insanlarının uyumlu ve değer katacağı iş birliklerine “ağalık” değil “ağabeylik” yapılarak öncülük edilmesi için mühendislik yapılsa herkes için çok daha büyük faydası olmaz mı?

Elinde kullanmaktan keyif aldığın bir güç varsa hele bari değer katan bir işe öncülük edilsin.

Yapana da yaptırana da hayrı olsun.

Bu şekilde hepimiz kaybediyoruz.

Nasıl bir işse?

(Bu yazı ilk defa 15 Temmuz 2020 de yayınlandı)

The post DERDİMİZ ORTAK AMA HALA DAHA O SAYFAYA GELMEDİK first appeared on Ve Kıbrıs.